زیرژانر JRPG یکی از قدیمیترین و تأثیرگذارترینهای صنعت بازی است و مجموعههایی که در این سبک ساخته شدهاند، طی سالهای گذشته طرفداران زیادی پیدا کردهاند. باوجوداین، همه فرنچایزها نتوانستهاند در گذر زمان جایگاه خود را تثبیت کنند و برخی حتی با آغاز خوبی که داشتند، بهتدریج از مرکز توجه خارج شدند.
بااینحال، شاهد بازگشت قدرتمند آثار JRPG هستیم و نسخههای تازه مجموعههای محبوب توانستهاند رکوردهای فروش قابلتوجهی ثبت کنند. در ادامه، نگاهی به 10 تا از پرفروشترین مجموعههای JRPG تاریخ خواهیم داشت؛ فهرستی که در کنار نامهای آشنا، چند مورد غافلگیرکننده را نیز در خود جای داده است.
به گزارش کریتیکلنز و به نقل از DualShockers، بازیهای JRPG اکنون به یکی از بخشهای جداییناپذیر صنعت تبدیل شدهاند و اکثراً در رویدادها نیز توجه زیادی به خود جلب میکنند. با وجود قدرت فرهنگی قابلتوجه این زیرژانر، در مقطعی این آثار از شرایط خوبی برخوردار نبودند و JRPG حتی در دورهای کمترین میزان محبوبیت خود را تجربه کرد. در آن دوران، تنها مجموعههای بزرگ توانستند همچنان جایگاه خود را حفظ کنند و بسیاری از آثار دیگر رفتهرفته از یادها رفتند.
خوشبختانه، مدتی است که شاهد دوران تازهای برای بازیهای JRPG هستیم و نسخههای تازه برخی از مجموعهها توانستهاند رکوردهای بیسابقهای را برای همان فرنچایز ثبت کنند. بههمیندلیل، فهرستی از پرفروشترین مجموعههای JRPG تاریخ تهیه شده که حضور برخی از مجموعهها را میتوان کاملاً حدس زد؛ بااینحال، برخی دیگر نیز میتوانند غافلگیرکننده باشند. در ادامه، آمار فروش این فرنچایزها بررسی میشود تا دید روشنتری از میزان موفقیت آنها بهدست بیاوریم.
10: فرنچایز Shin Megami Tensei؛ فروش تقریبی 15 میلیونی
آغاز فهرست با Shin Megami Tensei فرصت مناسبی را برای نمایش معیار انتخاب این ده مجموعه فراهم میکند. معیار فهرست، فروش در سطح فرنچایز است؛ بههمیندلیل تلاش شده تا در حد امکان آثار فرعی از مجموعههای اصلی جدا شود؛ رویکردی که در مورد Shin Megami Tensei و Persona نیز اعمال شده است. باوجوداین، جداکردن آثار فرعی Shin Megami Tensei چندان ساده نیست، زیرا این مجموعه عملاً بخش قابلتوجهی از هویت خود را از همین آثار گرفته است. بنابراین، عنناوینی مانند Digital Devil Saga ،Soul Hackers ،Raidou Kuzunoha و دیگر مجموعههایی که به احضار شیاطین مربوط میشوند نیز در آمار کلی لحاظ شدهاند.
موفقیت و رشد مداوم این مجموعه قابلتوجه است؛ مجموعهای که از پیشگامان بازیهای جمعآوری موجودات (Animal Collecting) بهشمار میرود و یکی از نخستین عناوین JRPG تأثیرگذار تاریخ محسوب میشود. فروش 2 میلیون نسخهای Shin Megami Tensei V نیز آن را به یکی از پرفروشترین نسخههای تاریخ این سری تبدیل کرده است. آمار نشان میدهد این برند همچنان با قدرت ادامه میدهد و برای رشد بیشتر در سالهای آینده نیز ظرفیت زیادی دارد.
9: فرنچایز Fire Emblem؛ فروش 20.6 میلیونی
نباید این را فراموش کرد که Fire Emblem در گذشته تا مرز نابودی پیش رفته بود. نینتندو (Nintendo) شانس خود را یکبار دیگر با Fire Emblem Awakening امتحان کرد که در نهایت فرنچایز جان دوبارهای گرفت. این بازی باعث شد تا Fire Emblem دوباره به یکی از پرفروشترین مجموعههای تاکتیکی جهان تبدیل شود؛ هرچند پرفروشترین نیست.
مجموعه Fire Emblem حالا قدرتمندتر از همیشه است و نسخه بعدی آن، یعنی Fire Emblem Fortune’s Weave بهزودی برای سوییچ 2 عرضه خواهد شد. اگر از آثار JRPG تاکتیکی با حالوهوای قرونوسطی، شخصیتهای رنگارنگ و با سبک خاص و البته از دست دادن مداوم یارانتان علاقه دارید، شاید وقت آن رسیده باشد که با خرید نسخههای این سری، به افزایش فروش Fire Emblem کمک کنید.
8: فرنچایز Super Robot Wars؛ فروش 20.8 میلیونی
این مجموعه همان مجموعهای است که باعث شد در بخش قبلی ذکر شود که Fire Emblem احتمالاً پرفروشترین سری JRPG تاکتیکی جهان نیست. فاصله فروش این دو فرنچایز آنقدر کم است که با انتشار آمار تازه، حتی جایگاهشان میتواند تغییر کند؛ بااینحال، Super Robot Wars همچنان شایسته قرارگرفتن در این فهرست است، بهویژه با توجه به تعداد بسیار زیاد نسخههایی که طی سالها منتشر شدهاند؛ تعدادی که قطعاً از 30 بازی بیشتر است.
بسیاری از نسخهها هیچگاه خارج از ژاپن منتشر نشدند. در مجموع، تقریباً تمام نسخههای Super Robot Wars بر پایه ساختار یک JRPG تاکتیکی ساخته شدهاند، اما ویژگی اصلی و جذاب مجموعه بدون شک به همکاری و رویارویی شخصیتها و رباتهای غولپیکر مجموعههای مختلف بازمیگردد. بازیها در واقع میزبان کراساورهایی هستند که در آنها مکاها از آثار متفاوت انیمه و مانگا در کنار یکدیگر قرار میگیرند؛ ویژگیای که Super Robot Wars را از بسیاری از بازیهای JRPG تاکتیکی مشابه متمایز کرده است.
با توجه به عرضه Super Robot Wars Y در سال گذشته و انتشار ترجمه برخی از نسخههای قدیمیتر، میتوان گفت این فرنچایز همچنان در وضعیت خوب و قدرتمندی قرار دارد و طرفداران خود را در بازارهای مختلف حفظ کرده است.
7: فرنچایز Persona؛ فروش 30 میلیونی
این روزها معمولاً اسپینآفهای مجموعههای محبوب با چه واکنشی از سوی مخاطبان مواجه میشوند؟ بعضاً موجی از انتقاد، نفرت، بیتوجهی و حتی توهین در شبکههای اجتماعی را شاهد هستیم. باوجوداین، Persona از این قاعده مستثنی است. این مجموعه نهتنها به یکی از معیارهای مهم در دنیای JRPGها تبدیل شد، بلکه مدتها است که از مجموعه مادر خود، یعنی Shin Megami Tensei نیز از نظر فروش پیشی گرفته است.
بخش قابلتوجهی از این موفقیت بهلطف Persona 3 و معرفی مکانیک Social Link شکل گرفت؛ سیستمی که بعدها به یکی از ویژگیهای اصلی سری تبدیل شد. در ادامه Persona 5 نیز توانست جایگاه فرنچایز را بیش از پیش تثبیت کند و به یکی از تحسینشدهترین و پرفروشترین JRPGهای تاریخ تبدیل شود.
اگر آمار فروش مجموعه را بررسی کنیم، میبینیم که تقریباً نیمی از مجموع فروش به Persona 5 و اسپینآفهای آن اختصاص دارد و نیمه دیگر نیز از مجموعه فروش تمام عناوین دیگر مجموعه بهدست آمده است. بااینحال، همچنان رسیدن فرنچایز به چنین آماری دستاورد بسیار چشمگیری است و احتمالاً شرکت اتلس (Atlus) هم برای مشاهده آمار فروش Persona هیجان زیادی دارد.
از سوی دیگر، Persona 3 Reloaded پس از عرضه توانست به سریعترین بازی پرفروش تاریخ اتلس تبدیل شود؛ رکوردی که ممکن است در آینده با انتشار Persona 4 Revival شکسته شود.
6: فرنچایز Tales of؛ فروش 31 میلیونی
هم Tales of و هم Star Ocean دقیقاً از یک ریشه مشترک یعنی ولف تیم (Wolf Team) شکل گرفتند، اما تنها Tales of توانست در طول سالها جایگاه خود را حفظ کند. مجموعه Tales of در سالهای ابتدایی فروش چندان چشمگیری نداشت و معمولاً با آماری متوسط به کار خود ادامه میداد، تا اینکه Tales of Symphonia منتشر شد. این بازی، تغییری را ایجاد کرد و باعث شد تا مجموعه بیشتر شناخته شود و نام Tales of بیش از گذشته بر سر زبانها بیفتد.
پس از آن، Tales of Vesperia از راه رسید؛ عنوانی که نهتنها به فروش کنسول ایکسباکس 360 در ژاپن کمک کرد، بلکه خود بازی نیز در مقایسه با نسخههای قبلی موفقیت قابلتوجهی به دست آورد. همین موضوع نشان میدهد که رقابت در صنعت بازی تا چه اندازه میتواند به نفع مخاطبان و حتی خود بازیها باشد.
طبیعی بود که پس از انتشار نسخه Tales of Vesperia برای پلیاستیشن و سپس عرضه Definitive Edition، فروش این عنوان نیز افزایش پیدا کند و افراد بیشتری فرصت تجربه آن را بهدست آورند.
بازی Tales of Arise حالا پرفروشترین نسخه اصلی مجموعه محسوب میشود و تعجبآور هم نیست، چراکه تازهترین نسخه اصلی فرنچایز نیز بهشمار میرود. بااینحال، منوفقیت Arise برای آینده مجموعه خبر خوبی است و نشان میدهد که Tales of همچنان ظرفیت زیادی برای رشد و پیشرفت دارد؛ موفقیتی که احتمالاً در شکلگیری پروژه The Tales of Remastered Project هم بیتأثیر نبوده است.
5: فرنچایز Kingdom Hearts؛ فروش 39 میلیونی
آیا دلیل محبوبیت Kingdom Hearts بهخاطر حضور شخصیتهای دیزنی است یا Final Fantasy؟ یا شاید هم هر دو؟ در هر صورت، این مجموعه یکی از پرفروشترینهای JRPG محسوب میشود و همچنان همگام با تغییرات صنعت بازی پیش میرود. البته شرایط فعلی کمی عجیب است؛ چراکه Kingdom Hearts 4 هنوز تاریخ انتشار مشخصی ندارد و برخی اسپینآفها و بازیهای موبایلی این سری پیش از عرضه آن در حال کناررفتن هستند.
اسکوئر انیکس (Square Enix) در بیانیههای مطبوعاتی اخیر خود اعلام کرده که مجموعه Kingdom Hearts تاکنون بیش از 39 میلیون نسخه در سراسر جهان عرضه کرده است، اما جزئیات فروش هر یک از نسخهها اعلام نشد. بر اساس برآوردهای موجود، دو نسخه نخست مجموعه، با احتساب باندلها، بیشترین فروش را داشتهاند و هرچه بازیها به سمت عناوین فرعی و خاصتر رفتهاند، آمار فروش نیز بهتدریج کاهش یافته است. در انتهای این فهرست نیز Kingdom Hearts Melody of Memory ،Kingdom Hearts Re:coded و Kingdom Hearts Chain of Memories قرار دارند.
4: فرنچایز Mario RPG؛ فروش 41 میلیونی
اگر بخواهیم صادق باشیم، باید بگوییم که عنوان کلی Mario RPG مجموعههای مختلفی را دربرمیگیرد؛ از Super Mario RPG و نسخه بازسازیشده آن گرفته تا مجموعه Paper Mario، بازیهای Mario & Luigi و حتی Mario + Rabids. بههمینخاطر، شاید حضور این مجموعه در این آمار چندان ضروری نباشد. اگر بازیهای Mario + Rabbids را کنار بگذاریم، مجموعه Mario RPG پایینتر از Kingdom Hearts قرار میگیرد.
اگر تاکنون یکی از بازیهای Mario RPG را تجربه کرده باشید، احتمالاً میدانید که معمولاً تجربهای گرم، صمیمی و دوستداشتنی ارائه میدهد که باعص میشود تا بازیکن بهراحتی با آنها ارتباط برقرار کند. بازی Super Mario RPG یکی از آثار پیشگام در استفاده از مکانیک ورودیهای زمانبندیشده در مبارزات نوبتی محسوب میشود و بسیاری از عناوین دیگر این مجموعه نیز از همین ایده استفاده کردهاند.
3: فرنچایز Dragon Quest؛ فروش 91 میلیونی
به نامهای بزرگ این فهرست رسیدهایم؛ مجموعههایی که سالها است که در بالاترین سطح سبک JRPG قرار دارند. آغاز این بخش با فرنچایزی است که اکثراً بهعنوان پدر سبک JRPG از آن یاد میشود. مجموعه Dragon Quest همیشه محبوبیت بسیار زیادی در دنیای آثار JRPG، بهویژه در ژاپن داشته است. امروزه این مجموعه در سراسر جهان نیز حضور قدرتمندی دارد و انتشار نسخههای بازسازیشده HD-2D و حتی Dragon Quest VII Reimagined باعث شده این جایگاه بیش از پیش تثبیت شود. بااینحال، اگر Dragon Quest هیچوقت از ژاپن خارج نمیشد، احتمالاً باز هم میتوانست آمار فروش قابلتوجهی داشته باشد.
برای نمونه، Dragon Quest Monsters: The Dark Prince تنها در یک ماه توانست یک میلیون نسخه بفروشد که نیمی از این رقم فقط مربوط به عرضه بازی در ژاپن بود. نسخههای اصلی مجموعه نیز همچنان فروش خوبی دارند و Dragon Quest XI در میان تمام نسخههای این فرنچایز بیشترین فروش را به نام خود ثبت کرده است.
در حال حاضر، طرفداران باید به انتشار مجدد نسخههای قدیمی و بازیهای فرعی مجموعه راضی باشند؛ چراکه روند توسعه Dragon Quest XII از ابتدا آغاز شده و با توجه به انتظارات بالای بازیکنان، احتمالاً چند سال تا انتشار آن فاصله داریم.
2: فرنچایز Final Fantasy؛ فروش 212 میلیونی
در میان طرفداران JRPG، بخشی از مخاطبان معتقد هستند که اسکوئر انیکس با تصمیمات خود در حال نابودکردن Final Fantasy است، هویت سابق در آن دیده نمیشود و کارگردانان و تهیهکنندگان نیز نمیدانند چه مسیری را باید دنبال کنند.
با بیش از 200 میلیون نسخه فروش، آیا منطقی است که بگوییم Final Fantasy در حال سقوط است؟ این مجموعه شاید بهاندازه گذشته بر بازار سلطه نداشته باشد، اما دلیل آن نیز رقابت بسیار گستردهتر صنعت بازی امروز است. این فرنچایز همچنان یکی از غولهای JRPG محسوب میشود و اگر قدرت عظیم برند پیکاچو و مجموعه Pokemon در زمینه فروش کالاهای جانبی و محصولات مختلف نبود، Final Fantasy میتوانست با خیال راحتع در صدر فهرست پرفروشترین فرنچایزهای JRPG تاریخ قرار بگیرد.
1: فرنچایز Pokemon؛ فروش 515 میلیونی
فروش نیممیلیاردی قطعاً چشمگیر است و Pokemon را در صدر این فهرست قرار میدهد. چنین رقمی دیوانهکننده است و این مجموعه بسیار بزرگ شده است؛ بهحدی که در بحثهایی درباره اینکه آیا بازیهای نوبتی یا JRPGها میتوانند فروش خوبی داشته باشند یا خیر، یک استثنا محسوب میشود.
دلایل مختلفی برای این موفقیت وجود دارد. برخی معتقدند اگر Pokemon در زمینه فروش کالاهای جانبی و سرمایهگذاریهای چندرسانهای، از جمله انیمه، بازیهای کارتی، رویدادها و محصولات مختلف، چنین جایگاه قدرتمندی نداشت، احتمالاً ابعاد این برند به اندازه امروز نمیرسید. این دیدگاه منطقی بهنظر میرسد، زیرا Pokemon مدتها است که از موفقیت در حوزه بازیهای ویدیویی فراتر رفته است.
همچنین، این مجموعه توانسته همزمان با طرفداران قدیمی خود رشد کند و در هر نسل، مخاطبان تازهای وارد دنیای Pokemon شوند. همین توانایی در حفظ طرفداران قدیمی و جذب نسلهای تازه یکی از مهمترین دلایل ماندگاری Pokemon محسوب میشود.
مهم نیست طرفداران یا منتقدان چند بار از عملکرد Game Freak و کیفیت فنی نسخههای تازه انتقاد کنند. فروش بازیهای Pokemon همچنان ادامه دارد و درآمد این برند نیز متوقف نشده است. با توجه به ابعاد فعلی مجموعه و حضور آن در حوزههای مختلف سرگرمی، بعید است این روند در آینده نزدیک تغییر کند؛ شاید حتی بتوان گفت Pokemon آنقدر بزرگ شده که سلطهاش بر بازار میتواند تا سالهای بسیار طولانی، یا حتی تا پایان عمر بسیاری از طرفداران امروزی، ادامه داشته باشد.










